Lezingencyclus Geloven in de samenleving

De rol van religieuze muziek in het sikhisme
Donderdag 18 maart 2010 - Lili Van Heers - Parminder Singh - Sukhdev Singh

Gezien de relatieve onbekendheid van het sikhisme in ons land, gaan we kort in op de oorsprong en de historische evolutie van het sikh geloof om vervolgens de inhoudelijke aspecten van naderbij te bekijken. Aangezien het sikhisme ook een godsdienst van het boek is, besteden we speciale aandacht aan de heilige schrift, de Guru Granth Sahib. Kenmerkend voor de rituele omgang met bepaalde teksten van de Guru Grant Sahib is dat ze worden gereciteerd en ondersteund door traditionele muzikanten. Dat wordt Kirtan genoemd. Kirtan, het zingen van de hymnen uit de heilige schrift van de sikhs, is een vorm van spirituele muziek die onafscheidelijk verbonden is de geloofsovertuiging van sikhs. Twee sikh muzikanten laten u kennismaken met hun godsdienstige muziek. Van daaruit praten we over de rol die deze muziek in het sikhisme en het leven van de sikhs speelt.

"Regnavit a ligno Deus".
Traditie en moderniteit in de Via Crucis van Franz Liszt (1811-1886) 
Donderdag 25 maart 2010 - Prof. dr. Peter De Mey en Prof. dr. David Burn

In de herfst van zijn leven, waarin hij vele maanden per jaar in Rome doorbracht, schreef de Hongaarse 19de-eeuwse componist Franz Liszt veel kerkmuziek. Hij hoopte ermee aan te sluiten bij officiële pogingen om de katholieke kerkmuziek te hervormen, maar zijn pogingen om zowel trouw te blijven aan de teksten en muzikale vormgevingen uit de traditie als blijvend op zoek te gaan naar eigentijdse en uiterst persoonlijke (Romantische) vertolkingen van religieuze expressies werden in het Romeinse milieu niet naar waarde geschat. Gefascineerd door de kruisweg die ieder jaar in aanwezigheid van de Paus in het Colosseum plaatsvond, schreef Liszt in 1878 zijn eigen meditaties bij de kruiswegstaties, waarin een eigenstandige plaats wordt toegekend aan orgel, vocale solisten en koor. In deze lezing wordt aandacht besteed aan de biografie van Liszt, wordt de achtergrond van de kruiswegdevotie toegelicht, informatie verstrekt over hervormingspogingen van de katholieke kerkmuziek. Aan de hand van boeiende luistervoorbeelden wordt de spanning tussen traditie en moderniteit in het eigenlijke werk zowel musicologisch als theologisch verhelderd.

Lili Van Heers studeerde Germaanse Filologie aan de KU Leuven. Zij leerde het sikhisme meer dan dertig jaar geleden in Azië kennen. Ze leefde sindsdien met en tussen de sikhs. Ze is auteur van het boek 'Het sikhisme en de sikhs' (2008, uitgegeven in eigen beheer, zie berichtgeving in MO* door hoofdredacteur Gie Goris).

Parminder Singh is de kirtan-zanger en bespeelt het harmonium. Hij is uit Punjab geëmigreerd en woont nu met zijn jonge gezin in Sint-Truiden. Hij volgde in eigen land een opleiding als voorlezer. In de tempel in Hoepertingen (Borgloon) leest hij voor en zingt hij kirtan.

Sukhdev Singh bespeelt de tabla, de dubbele trom. Hij is eveneens uit Punjab geëmigreerd en woont in Sint-Truiden. Hij is ook verbonden aan de tempel van Hoepertingen.

Beide muzikanten werkten mee aan de cd Profundo van Kerkwerk Multicultureel Samenleven (KMS) die hoort bij de kalender 'Feesten met de Buren'.De editie van 2010 focust op muziek in de religieuze tradities.

Peter De Mey doceert hoofdzakelijk ecclesiologie en oecumene aan de Faculteit Theologie en Religiewetenschappen van KU Leuven. Zijn college Religie, Zingeving en Levensbeschouwing aan de afdelingen kunstgeschiedenis, archeologie en musicologie van de Faculteit Letteren, zijn jarenlange vertrouwdheid met vocale klassieke muziek en door af en toe als theoloog te publiceren over sacrale muziek, leidden onder meer tot een aantal publicaties over het War Requiem van Benjamin Britten.

David Burn studeerde muziek aan Merton College, Universiteit van Oxford. In 2002 promoveerde hij met het proefschrift “The Mass-Propers of Henricus Isaac: Genesis, Transmission, and Authenticity”. Sinds 2007 doceert hij in de Musicologie aan de K. U. Leuven. Zijn onderzoek spitst zich toe op de geestelijke muziek van de latere-15e en 16e eeuw, vooral in het Duitse taalgebied. In samenwerking met Peter de Mey, onderzoekt hij momenteel de verwantschappen tussen de muziek en de theologie in het oeuvre van de Duitse componist, theoloog en dichter Leonhard Paminger (1495-1562).